Polska stawia na przełomowe technologie obronne – 14 nowych umów w ramach programu PERUN
Nowe umowy na rzecz bezpieczeństwa – 364 mln zł na innowacje
W Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie odbyła się dziś ceremonia podpisania kolejnych kontraktów w ramach flagowego programu PERUN. To już czternasta transza umów, które łączą siły polskiej nauki i przemysłu w dążeniu do unowocześnienia Sił Zbrojnych RP. Łączna wartość dzisiejszych porozumień sięga 364 mln zł, a od początku funkcjonowania programu zawarto już 29 umów o łącznej wartości 753 mln zł. Środki pochodzą z budżetów Ministerstwa Obrony Narodowej oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego – dotychczasowe dofinansowanie wynosi 723 mln zł.
Program PERUN to nie tylko pieniądze, ale przede wszystkim strategiczne inwestycje w technologie, które mają zadecydować o przewadze Polski na współczesnym polu walki. Wśród priorytetowych obszarów znalazły się: sztuczna inteligencja, autonomizacja systemów, technologie kosmiczne, ochrona żołnierza, bezzałogowce, cyberbezpieczeństwo oraz medycyna pola walki. Każdy z tych kierunków odpowiada na konkretne wyzwania, jakie wynikać mogą z dynamicznie zmieniającego się środowiska bezpieczeństwa w regionie.
Premier Tusk: „Budujemy polskie bezpieczeństwo”
Premier Donald Tusk, obecny podczas podpisywania umów, podkreślił, że kraj staje się bezpieczniejszy dzięki rodzimym talentom i rozwiązaniom. „Mogę z czystym sumieniem powiedzieć, że budujemy polskie bezpieczeństwo i nasza Ojczyzna jest bezpieczna dzięki polskim talentom i technologiom” – mówił szef rządu. Dodał też, że Polska pisze nową historię wojskowości w czasach globalnego zamętu, a wojna na Ukrainie toczy się tuż przy naszej granicy, co nadaje tym działaniom szczególną wagę.
„Piszemy nową historię polskiego wojska, systemu obrony, historię polskiego bezpieczeństwa w czasach globalnego zamętu, konfliktów zbrojnych – w tym najbardziej dramatycznego z naszego punktu widzenia, a więc napaści rosyjskiej na Ukrainę i wojny toczącej się tuż przy naszej granicy”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Wicepremier i Minister Obrony Narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz zwrócił uwagę, że doświadczenia z Ukrainy są na bieżąco implementowane. „Umowy, które zostały dziś podpisane, dotyczą zdolności do operowania na lądzie, w powietrzu, na wodzie i pod wodą, a także w cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej” – wyliczał. Minister Nauki Marcin Kulasek podkreślił modelową współpracę: wojsko definiuje potrzeby, a ośrodki badawcze dostarczają rozwiązania. „Tak wygląda modelowa współpraca, na którą mamy odpowiednie środki – 723 mln złotych” – powiedział.
Polska liderem wydatków na obronę – 5% PKB to dopiero początek
Premier Tusk przypomniał, że Polska przeznacza już 5% budżetu państwa na obronność, a realnie, po uwzględnieniu dodatkowych funduszy, nawet 7%. Do tego dochodzą środki europejskie, w tym instrument SAFE. „Budujemy nową historię poprzez sojusze, o których niedawno nikomu się nie śniło” – zaznaczył. Wiceminister Obrony Narodowej Cezary Tomczyk skomentował filozofię programu: „Kupić ze Stanów Zjednoczonych czy Korei jest naprawdę bardzo łatwo. Wymyślić i zbudować jest bardzo trudno, ale zawsze warto”. Jego zdaniem każda umowa oddala ryzyko ataku na Polskę, bo potencjalny napastnik zastanowi się dziesięć razy, zanim zaatakuje kraj dysponujący najnowocześniejszymi technologiami.
„Każda ta umowa oddala ryzyko ataku na Polskę. Każda decyzja o inwestowaniu w technologie i siły zbrojne sprawi, że każdy napastnik zastanowi się dziesięć razy, zanim zaatakuje Polskę”
Władysław Kosiniak-Kamysz, Wicepremier, Minister Obrony Narodowej
Co to oznacza dla mieszkańców Gorlice i regionu?
Choć program PERUN ma wymiar ogólnokrajowy, jego efekty odczują także Małopolanie, w tym mieszkańcy Gorlickiego. W regionie działają przedsiębiorstwa z sektora IT, automatyki i elektroniki, które mogą zostać włączone w łańcuch dostaw dla technologii obronnych. Ponadto gorlickie szkoły średnie i uczelnie partnerskie (np. Wydział Elektrotechniki i Automatyki Politechniki Krakowskiej) mogą zyskać na transferze wiedzy i praktyk studenckich w projektach finansowanych z PERUN-a.
Dla zwykłych mieszkańców bezpieczeństwo to nie tylko abstrakcyjne pojęcie – to spokój w związku z zagrożeniem ze wschodu. Gorlice, położone ok. 100 km od granicy z Ukrainą, są częścią tzw. ściany wschodniej. Nowoczesny sprzęt i systemy, takie jak bezzałogowe drony obserwacyjne czy osłony przeciwlotnicze opracowane w ramach PERUN-a, mogą bezpośrednio chronić lokalne społeczności. Władze powiatu gorlickiego niejednokrotnie apelowały o wzmocnienie obrony powietrznej w regionie – program odpowiada na te potrzeby.
Ponadto rozwój technologii kosmicznych i sztucznej inteligencji stwarza w regionie możliwość powstania nowych, wysoko płatnych miejsc pracy w sektorze nowych technologii. Młodzi ludzie z Gorlice, którzy wyjeżdżają na studia do Krakowa czy Rzeszowa, mogą wrócić do rodzinnych stron, jeśli powstaną tu lokalne oddziały firm realizujących kontrakty PERUN-a. To realna szansa na zatrzymanie talentów w regionie.
Współpraca nauki i przemysłu – recepta na przewagę technologiczną
Program PERUN to wspólna inicjatywa MON, MNiSW oraz Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. Celem jest nie tylko zakup gotowego uzbrojenia, ale przede wszystkim budowanie rodzimego potencjału konstruktorskiego. „Wojsko definiuje swoje potrzeby, a polskie ośrodki badawcze przynoszą rozwiązania” – podsumował minister Kulasek. W praktyce oznacza to, że naukowcy z politechnik i instytutów badawczych mają szansę wdrożyć swoje projekty bezpośrednio w wojsku.
Podpisane dziś umowy obejmują wszystkie domeny walki: ląd, powietrze, wodę i podwodne środowisko, a także cyberprzestrzeń i przestrzeń kosmiczną. Przykładowo w obszarze medycyny pola walki rozwijane są systemy ratownictwa autonomicznego i zdalnych opatrunków, a w dziedzinie sztucznej inteligencji – algorytmy wspomagające dowodzenie. „Te umowy to wielki zastrzyk pomysłów, pieniędzy, energii ludzkiej, talentów w polskie technologie dla polskich firm, instytutów naukowych, polskich naukowców” – powiedział jeden z uczestników uroczystości.
- Podpisano 14 nowych umów o wartości 364 mln zł.
- Łączna wartość 29 umów w programie PERUN to 753 mln zł.
- Dofinansowanie z MON i MNiSW wynosi 723 mln zł.
- Program obejmuje 7 obszarów: sztuczna inteligencja, autonomizacja, technologie kosmiczne, ochrona żołnierza, systemy bezzałogowe, cyberbezpieczeństwo i medycyna pola walki.
- Polska przeznacza na obronność 5–7% budżetu państwa.
Kontynuacja programu PERUN jest dowodem na to, że polski rząd traktuje bezpieczeństwo jako priorytet, a inwestycje w innowacje to klucz do utrzymania pokoju w regionie. Mieszkańcy Gorlice mogą czuć się bezpieczniejsi, wiedząc, że ich kraj nie tylko kupuje nowoczesny sprzęt, ale też sam go tworzy – z wykorzystaniem rodzimych mózgów i polskich firm.