Rocznica zbrodni wołyńskiej. Rząd wznowił poszukiwania i ekshumacje ofiar

Pamięć o ofiarach zbrodni wołyńskiej wraca w rocznicę krwawej niedzieli

11 lipca przypada rocznica krwawej niedzieli, uznawanej za apogeum zbrodni wołyńskiej. W tym dniu przypominane jest ludobójstwo dokonane przez ukraińskich nacjonalistów na Polakach, obywatelach polskich oraz przedstawicielach innych narodowości zamieszkujących ziemie wschodnie II Rzeczpospolitej. Sprawa ma znaczenie nie tylko historyczne, ale także społeczne i państwowe, bo dotyczy pamięci o ofiarach, ich pochówku i nazwaniu winnych tej zbrodni. W przekazie podkreślono, że prawda ma być podstawą do przezwyciężania bolesnej przeszłości i budowania lepszej przyszłości.

Wskazano, że obowiązkiem wobec ofiar jest przede wszystkim zachowanie prawdy o wydarzeniach sprzed lat. Oznacza to wskazanie sprawców, jednoznaczne potępienie zbrodni oraz pamięć o każdym miejscu kaźni. Podkreślono też, że zamordowani nie mogą pozostać bezimienni i nie mogą zostać bez godnego pochówku. Pamięć o nich została przedstawiona jako wspólna powinność wobec ich bliskich, narodu i państwa polskiego.

Premier o wznowieniu poszukiwań i ekshumacji na Ukrainie

W komunikacie zaznaczono, że jako premier polskiego rządu podjęto skuteczne starania o wznowienie po latach poszukiwań i ekshumacji ofiar zbrodni wołyńskiej. Dotyczy to także innych polskich ofiar wojen XX wieku na Ukrainie, których ciała nie zostały wcześniej godnie pochowane w grobach. Przypomniano, że rodziny czekały na te działania ponad 80 lat. Władze przedstawiły to jako próbę przywrócenia pamięci o każdej ofierze z imienia i nazwiska.

Zapowiedziano również konkretne upamiętnienie w Warszawie. Ma tam stanąć Mur Pamięci z wiecznym ogniem i nazwiskami każdej odnalezionej oraz zidentyfikowanej ofiary. Zapisano, że Rzeczpospolita nie zapomni o żadnej z nich. Ten element ma łączyć prace poszukiwawcze, identyfikację oraz publiczne upamiętnienie osób, które zginęły i przez dziesięciolecia nie miały godnego miejsca spoczynku.

Prawda jako warunek pamięci i pojednania

W przekazie wyraźnie wskazano, że pamięć nie może być sługą nienawiści. Podkreślono też, że odpowiedzią na nacjonalizm nie może być więcej nacjonalizmu. Zamiast tego pamięć i prawda mają służyć budowie przyszłości bez nienawiści i bez pogardy. W tym ujęciu przypomnienie o zbrodni wołyńskiej nie jest tylko gestem historycznym, ale elementem odpowiedzialności za obecne relacje i bezpieczeństwo kolejnych pokoleń.

Przywołano także doświadczenie powojennej Europy, która po II wojnie światowej mogła budować pokój i wzajemny szacunek dzięki prawdzie oraz nazywaniu rzeczy po imieniu. Zaznaczono, że każdy, kto chce dołączyć do tej wspólnoty, musi być gotowy na prawdę o przeszłości. W tym samym kontekście mowa była o odpowiedzialności Polski, Ukrainy i Europy za przyszłość oraz bezpieczeństwo dzieci i wnuków. Akcent położono na solidarność wobec wspólnych zagrożeń, która ma opierać się na fundamencie prawdy, pamięci i nadziei.

Najważniejsze daty, decyzje i działania

W komunikacie pojawiły się konkretne daty i działania związane z tą sprawą. Przypomniano o dacie 11 lipca, która wyznacza rocznicę krwawej niedzieli. Wskazano też okres oczekiwania rodzin na rozwiązanie sprawy, czyli ponad 80 lat. Z kolei planowany Mur Pamięci ma stanąć w Warszawie i obejmować nazwiska odnalezionych oraz zidentyfikowanych ofiar.

W treści zaakcentowano trzy równoległe kierunki: wznowienie poszukiwań, prowadzenie ekshumacji oraz publiczne upamiętnienie ofiar. Wszystkie te działania przedstawiono jako część obowiązku państwa wobec zamordowanych i ich bliskich. Zwrócono uwagę, że pamięć ma obejmować każdą ofiarę i każde miejsce kaźni. W tym ujęciu historia zbrodni wołyńskiej nie jest zamkniętym rozdziałem, bo nadal trwa proces identyfikacji, pochówku i trwałego upamiętnienia ofiar.

• 11 lipca przypada rocznica krwawej niedzieli, uznawanej za apogeum zbrodni wołyńskiej.
• Rodziny ofiar czekały na wznowienie poszukiwań i ekshumacji ponad 80 lat.
• W Warszawie ma stanąć Mur Pamięci z wiecznym ogniem oraz nazwiskami odnalezionych i zidentyfikowanych ofiar.
• Sprawa dotyczy ofiar zbrodni wołyńskiej oraz innych ofiar wojen XX wieku na Ukrainie.